Nie każdy probiotyk dla psa działa w taki sam sposób. Różnice między preparatami zaczynają się już od ich składu – zastosowanych szczepów, mikroorganizmów i dodatkowych składników.
I właśnie dlatego wybór probiotyku nie powinien zaczynać się od pytania: „który jest najlepszy?” Probiotyk to nie tylko „dobre bakterie”. Znaczenie ma przede wszystkim konkretny mikroorganizm i konkretny szczep, a nie tylko nazwa gatunku.
W badaniach dotyczących psów wielokrotnie zwracano uwagę właśnie na szczepozależność działania probiotyków. Problem polega na tym, że badań klinicznych u zwierząt jest nadal stosunkowo niewiele, a poszczególne doświadczenia wykorzystują różne szczepy, dawki i połączenia składników. Dlatego wyników uzyskanych dla jednego szczepu czy preparatu nie należy automatycznie odnosić do innych produktów. Przegląd badań dotyczących probiotyków u psów pokazuje, że ich działanie może być zależne od konkretnego szczepu i zastosowania.
Poniżej zestawiam kilka dostępnych na rynku produktów, aby pokazać, jak różne mogą być ich receptury i zastosowane w nich rozwiązania. Dane producentów pokazują, że różnice są realne, a nie tylko marketingowe: poszczególne produkty wykorzystują inne szczepy, różne kombinacje bakterii, drożdży, prebiotyków i innych składników.
Numery, które widzicie przy nazwach szczepów nie są przypadkowe. Oznaczenie pozwala odróżnić konkretny szczep od innych mikroorganizmów tego samego gatunku.
To nie jest ranking probiotyków ani wskazanie, który preparat jest najlepszy.
Tabela ma pomóc zobaczyć różnice między produktami i ułatwić świadome czytanie ich składów.
| Preparat | Szczepy / mikroorganizmy | Liczba szczepów bakterii | CFU | Prebiotyk / dodatkowe składniki | Co wyróżnia preparat |
|---|---|---|---|---|---|
| Flora Balance – Vetfood | Lactobacillus acidophilus CECT 4529; Limosilactobacillus reuteri DSM 32203; Lactiplantibacillus plantarum DSM 11520 | 3 | L. acidophilus 10,3 × 10⁹ CFU/g; L. reuteri 9,3 × 10⁹; L. plantarum 10,3 × 10⁸ | inulina | 3 szczepy bakterii kwasu mlekowego + prebiotyk. |
| Flora Defense – Vetfood | Limosilactobacillus reuteri DSM 32203 + Saccharomyces cerevisiae MUCL 39885 | 1 szczep bakterii + drożdże | L. reuteri 1,9 × 10⁹ CFU/g | inulina / oligofruktoza | Połączenie bakterii i drożdży, a nie kilku szczepów bakterii. |
| BioProtect – Vet Expert | Enterococcus faecium + Lactobacillus acidophilus | 2 | po 2,5 × 10⁹ CFU/kaps. | FOS 100 mg + MOS 100 mg | 2 szczepy + dwa prebiotyki. |
| Probiotic Duo – Holista | Enterococcus faecium DSM 10663/NCIMB 10415; Lactobacillus acidophilus CECT 4529 | 2 | 5 × 10⁸ + 2,5 × 10⁹ CFU/tabletkę | inulina 70 mg + błonnik akacjowy 60 mg | Podobny układ do BioProtect, ale inne proporcje bakterii i dodatkowy błonnik. |
| Probiotic Forte – Pokusa | Lactobacillus plantarum DSM 24937 | 1 | ok. 0,5 × 10⁹ CFU/tabletkę* | składniki technologiczne | Jednoszczepowy preparat bakteryjny. |
| Liquid Probiotic – Pokusa | Bacillus velezensis DSM 15544 | 1 | min. 1,5 × 10⁶ CFU/ml | melasa, fermentowana melasa, ekstrakty ziołowe | Forma płynna i bakteria przetrwalnikująca Bacillus – zupełnie inna konstrukcja niż preparaty oparte na Lactobacillus/Enterococcus. |
| FortiFlora Canine – Purina | Enterococcus faecium SF68 / NCIMB 10415 | 1 | 5 × 10⁸ CFU/g | mięso i produkty pochodzenia zwierzęcego, minerały | Jeden konkretny szczep SF68, dodatkowo mikrokapsułkowany. |
| Pro-Kolin Advanced – Protexin | Enterococcus faecium DSM 10663/NCIMB 10415 (4b1707) | 1 | 2 × 10⁸ CFU/g | FOS + guma akacjowa, kaolin, montmorylonit, pektyna, psyllium, beta-glukany | To właściwie preparat wieloskładnikowy na przewód pokarmowy, a nie tylko probiotyk. |
| PetBIOM Owlie S.A. | Lactiplantibacillus plantarum CNCM I-3235 + inaktywowane bakterie Bifidobacterium animalis i Lactiplantibacillus plantarum | połączenie żywej kultury z komponentami bakterii inaktywowanych | 3 | 2 × 10¹¹ CFU/kg bakterii; producent opisuje także metabolity szczepów | produkty metabolizmu bakterii; formuła przechowywana w chłodzie | 3 opatentowane szczepy, w tym 2 szczepy L. plantarum i B. animalis. |
W literaturze weterynaryjnej podkreśla się, że działanie probiotyków jest szczepozależne. Tak więc sama liczba CFU czy hasło „zawiera Lactobacillus” nie definiuje, że dany preparat jest tym idealnym.
Zatem czego właściwie potrzebuje mój pies ?
Rozczaruję Was – tu nie ma jednej odpowiedzi. To zależy z czym mierzy się Wasz zwierzak.
Najczęściej sięgamy po probiotyk przy biegunkach u pupila. Trzeba jednak pamiętać, że biegunka nie jest chorobą samą w sobie. Może mieć bardzo różne przyczyny – od błędu dietetycznego czy stresu, przez zaburzenia mikrobioty, po infekcję, pasożyty, choroby przewodu pokarmowego czy inne problemy wymagające diagnostyki. Tutaj probiotyk może być elementem wsparcia, ale nie może zastępować wizyty u lekarza weterynarii i ustalenia przyczyny problemu.
Kolejną częstą sytuacją jest leczenie antybiotykiem i potrzeba wsparcia “jakimś” probiotykiem. Sam fakt zażywania leków, w tym antybiotyków, wpływa na na skład mikrobioty jelitowej. Dlatego wsparcie przewodu pokarmowego jest ważne. W takiej sytuacji warto sprawdzić, jakie zalecenia dotyczące łączenia leku z konkretnym probiotykiem podaje jego producent.
A co z probiotykiem z ludzkiej apteczki?
Pamiętajcie nie kierujemy się myślą-skoro mnie pomaga to i Fafikowi pomoże. Przewód pokarmowy psa nie jest taki sam jak przewód pokarmowy człowieka. Różnią się między innymi warunki panujące w przewodzie pokarmowym oraz skład mikrobioty.
Co więcej, preparaty dla ludzi mogą zawierać inne szczepy, inne dawki oraz dodatkowe składniki.
Dlatego nie należy wybierać probiotyku dla psa wyłącznie dlatego, że jest dostępny w domowej apteczce.
W przypadku zwierzęcia najlepiej sprawdzić konkretny skład i przeznaczenie preparatu, a przy chorobie lub leczeniu skonsultować wybór z lekarzem weterynarii.
Macie więc przed sobą kilka probiotyków i zastanawiacie się: „Dlaczego ich składy się różnią i co właściwie oznaczają te różnice?” I właśnie od tego warto zacząć. Nie od liczby bakterii na opakowaniu, nie od hasła „na jelita” i nie od tego, że dany preparat sprawdził się u innego psa.
Spójrzcie na sytuację swojego zwierzaka, jego objawy, przyjmowane leki i skład konkretnego preparatu. Dopiero zestawienie tych informacji pozwala zrozumieć, czym różnią się poszczególne probiotyki i dlaczego nie każdy będzie miał takie samo zastosowanie.
Jeśli chcecie najpierw uporządkować podstawy – czym są probiotyki, jaką mogą pełnić rolę i kiedy się po nie sięga – zajrzyjcie do mojego artykułu „Rola probiotyków u zwierząt”. Tam zaczynamy od podstaw. Tutaj zrobiliśmy krok dalej – zaglądamy do składów i pokazujemy, skąd biorą się różnice między preparatami.
Bo kiedy następnym razem będziecie mieć przed sobą kilka opakowań, najważniejsze pytanie nie będzie już brzmiało: „Który jest najlepszy?”
Tylko: „Czym one właściwie się różnią i co ta różnica oznacza dla mojego psa?”
